Negentien regionale en lokale afdelingen van makelaarsvereniging NVM willen dat Funda een aangekondigde tariefsverhoging terugdraait. In een brief aan de directie van het verkoopplatform noemen zij de nieuwe prijzen “disproportioneel” en eisen ze duidelijkheid over de toekomstplannen van Funda en de rol van makelaars daarbinnen. Het Financieele Dagblad berichtte als eerste over de brief, die ook door de NOS is ingezien.
Funda kondigde vorige maand aan half september een vernieuwde website te lanceren, met duurdere verkooppakketten en nieuwe functies om woningen beter te laten opvallen. Daarbij verandert ook de manier waarop kosten in rekening worden gebracht: verkopers krijgen straks een factuur van hun makelaar voor opstartkosten zoals foto’s, video’s en een plattegrond, en daarnaast een aparte factuur van Funda voor de advertentie zelf. Makelaars ontvangen op hun beurt een vergoeding van de site.
Angst voor belangenverstrengeling
De makelaarsafdelingen vrezen dat deze constructie de indruk wekt dat zij financieel voordeel hebben bij het aanraden van Funda-producten aan klanten. “Veel leden ervaren dit als onzuiver”, schrijven ze in de brief, met de waarschuwing dat berichtgeving over makelaars die zouden profiteren ten koste van klanten “de sector schade kan berokkenen”.
Achter de kritiek op de tarieven schuilt een bredere zorg over de machtsverhoudingen tussen makelaars en het platform dat zij zelf ooit opzetten. Funda werd in 2001 opgericht door de NVM, maar de verhoudingen staan al langer onder spanning, onder meer over de verdeling van de winst. Die onvrede nam toe nadat de Amerikaanse investeerder General Atlantic enkele jaren geleden een belang van 30 procent in Funda verwierf.
Wim Bakker, voorzitter van de NVM-afdeling Noord-Holland Noord en ondertekenaar van de brief, wijst op de hoeveelheid data die Funda inmiddels verzamelt en te gelde maakt. Hij vraagt zich hardop af waarom het platform zo gericht is op rechtstreeks contact met huizenverkopers. “Waarom is er zo’n drive om rechtstreeks met klanten contact te maken? Ik denk dat daar meer achter zit”, zegt hij. De makelaars willen daarom met Funda in gesprek over “de toekomstige rol en positie van de makelaar binnen het Funda-ecosysteem”. Een woordvoerder van Funda bevestigt de brief te hebben ontvangen en zegt met de ondertekenaars in gesprek te gaan.
Ontspannen markt, cruciaal platform
Het conflict speelt in een periode waarin de woningmarkt volgens de NVM juist iets ruimer wordt. Afgelopen kwartaal werden bijna 57.000 bestaande woningen te koop gezet, een record, mede doordat beleggers woningen uit de verhuur halen en verkopen. Toch worden huizen nog steeds snel verkocht: ruim 45.000 woningen wisselden van eigenaar, met een gemiddelde verkoopprijs van 506.000 euro. Naarmate kopers meer keuze krijgen, wordt de zichtbaarheid van een woning op een platform als Funda voor verkopers en makelaars belangrijker. Dat maakt de discussie over tarieven en databezit niet alleen een kwestie van kosten, maar ook van wie in de toekomst de regie houdt over hoe woningen worden gepresenteerd en verkocht.