Nederland gaat samen met negen andere landen een coalitie vormen die Europa moet beschermen tegen ballistische raketten. Dat is besloten tijdens een bijeenkomst van Oekraïne-bondgenoten in Parijs, meldt de NOS. Tegelijkertijd kondigde premier Jetten aan dat Nederland gaat meedoen aan militaire oefeningen met het Oekraïense leger, die de komende maanden in EU-buurlanden van Oekraïne moeten plaatsvinden.
Beide besluiten vielen op dezelfde dag in Parijs, waar regeringsleiders van negen bondgenoten van Oekraïne bijeenkwamen, samen met de Oekraïense president Zelensky. De Franse president Macron kondigde de oefeningen aan. De EU-leiders riepen opnieuw op tot een onmiddellijk en volledig staakt-het-vuren en hervatting van directe onderhandelingen tussen Oekraïne en Rusland.
Raketverdediging tegen groeiende dreiging
De nieuwe coalitie tegen ballistische raketten bestaat naast Nederland en Oekraïne uit Frankrijk, Duitsland, het Verenigd Koninkrijk, Italië, Spanje, Noorwegen, Zweden en Denemarken. In een gezamenlijke verklaring zeggen de landen een gezamenlijke ballistische raketverdedigingscapaciteit voor Europa te willen opbouwen, met verwijzing naar de groeiende dreiging van dit type raketten. Wanneer die verdediging operationeel moet zijn, staat niet in de verklaring. Naar verwachting sluiten later meer landen aan.
De coalitie wil gebruikmaken van de ervaring die Oekraïne heeft opgedaan in de oorlog met Rusland en wil onder meer gezamenlijk onderscheppingsraketten ontwikkelen en defensie-industrieën en technische kennis samenbrengen. Die ervaring is bittere noodzaak: Oekraïne heeft met Amerikaanse Patriot-systemen momenteel maar één middel om ballistische raketten af te weren, en kampt met grote tekorten. Ballistische raketten zijn moeilijker te onderscheppen dan kruisraketten of drones, waardoor er in Oekraïne steeds vaker burgerdoden vallen.
Een mogelijke doorbraak diende zich vorige week al aan: de Amerikaanse president Trump zegde toe dat Oekraïne een licentie krijgt om zelf Patriot-luchtafweersystemen te gaan produceren. Oekraïne hoopt daarmee voor de winter vordering te maken, omdat Rusland dan doorgaans de aanvallen op de Oekraïense energievoorziening opvoert.
Oefeningen voor een vredesakkoord dat nog ver weg lijkt
De aangekondigde militaire oefeningen moeten militairen voorbereiden op het handhaven van een eventueel vredesakkoord. Jetten zei tegen persbureau ANP dat er vooral geoefend gaat worden met logistiek en luchtverdediging. Nederland had zich al eerder welwillend uitgesproken over deelname aan de troepenmacht die in Oekraïne moet worden ingezet zodra er een staakt-het-vuren is.
Wat de precieze Nederlandse bijdrage wordt, is nog onduidelijk. Volgens Jetten hangt dat af van het verzoek van Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk, de twee landen die de troepenmacht leiden. Zodra dat verzoek er is, wil Nederland op korte termijn bepalen op welke manier het gaat bijdragen. Een groot aantal landen doet volgens de premier mee aan de oefeningen.
Van een daadwerkelijk staakt-het-vuren is vooralsnog geen sprake. Na viereneenhalf jaar oorlog geeft de Russische president Poetin volgens de NOS nog geen signalen dat hij serieus over een bestand wil praten, ook al voerden Oekraïne en Rusland dit jaar meermaals rechtstreeks overleg nadat de Verenigde Staten de druk hadden verhoogd. In hun verklaring benadrukken de regeringsleiders dat Oekraïne zo lang als nodig steun zal blijven ontvangen.